Astanga Hrudaya
Progress:64.3%
अत्यन्तसन्निधानानां दोषाणां दूषणात्मनाम्। अहितैर्दूषणं भूयो न विद्वान् कर्तुमर्हति॥५१॥
Wise men should not help the intimate vitiating factors by indulging in unhealthy things.
english translation
atyantasannidhAnAnAM doSANAM dUSaNAtmanAm। ahitairdUSaNaM bhUyo na vidvAn kartumarhati॥51॥
hk transliteration by Sanscriptआहारशयनाब्रह्मचर्येर्युक्त्या प्रयोजितैः। शरीरं धार्यते नित्यमागारमिव धारणैः॥५२॥
TRAYOPASTAMBHA - THREE PILLARS OF LIFE - Ahara – food, Shayana – Sleep and Abrahmacharya (non-celibecy) – properly indulged, support the body constantly just like the house is supported by the pillars.
english translation
AhArazayanAbrahmacaryeryuktyA prayojitaiH। zarIraM dhAryate nityamAgAramiva dhAraNaiH॥52॥
hk transliteration by Sanscriptशयनाब्रह्मचर्ययोस्त्विहैव विधिं वक्तुकाम आह। निद्रायत्तं सुखं दुःखं पुष्टिः कार्श्यं बलाबलम्॥५३॥
Sleep – Nidra Happiness and unhappiness, proper nourishment or emaciation, strength and debility, sexual powers and impotence,
english translation
zayanAbrahmacaryayostvihaiva vidhiM vaktukAma Aha। nidrAyattaM sukhaM duHkhaM puSTiH kArzyaM balAbalam॥53॥
hk transliteration by Sanscriptवृषता क्लीबता ज्ञानमज्ञानं जीवितं न च। अकालेऽतिप्रसङ्गाच्च न च निद्रा निषेविता॥५४॥
knowledge and ignorance, life and its absence (death) – all are dependent on sleep. Akaala nidra – sleep at improper time, Atiprasanga – excess sleep Na nidra – lack of sleep – these three destroys health.
english translation
vRSatA klIbatA jJAnamajJAnaM jIvitaM na ca। akAle'tiprasaGgAcca na ca nidrA niSevitA॥54॥
hk transliteration by Sanscriptसुखायुषी पराकुर्यात् कालरात्रिरिवापरा। रात्रौ जागरणं रूक्षं, स्निग्धं प्रस्वपनं दिवा॥५५॥
Ratri jagarana – Keeping awake at nights (avoiding sleep) is dry (causes dryness inside the body), Divasvapna – sleeping during daytime is unctuous (causes moistness inside) and
english translation
sukhAyuSI parAkuryAt kAlarAtririvAparA। rAtrau jAgaraNaM rUkSaM, snigdhaM prasvapanaM divA॥55॥
hk transliteration by Sanscript