Sushruta Samhita
Progress:43.9%
हरेदुभयतश्चापि दोषानत्यर्थमुच्छ्रितान् । सद्योऽपहृतदोषस्य रुक्शोफावुपशाम्यतः ॥२६॥
"From both the sides, when the doshas (defects) that have been greatly elevated are removed suddenly, the conditions of stiffness and pain will be alleviated."
english translation
"दोनों पक्षों से, जब अत्यधिक ऊँचे हुए दोषों को तुरंत हटा दिया जाता है, तो कठोरता और दर्द की स्थितियाँ शांत हो जाती हैं।"
hindi translation
haredubhayatazcApi doSAnatyarthamucchritAn । sadyo'pahRtadoSasya rukzophAvupazAmyataH ॥26॥
hk transliteration by Sanscriptयदि वा दुर्बलो जन्तुर्न वा प्राप्तं विरेचनम् । निरूहेण हरेत्तस्य दोषानत्यर्थमुच्छ्रितान् ॥२७॥
"If the creature is weak, and if the purgative is not obtained, one should certainly use the enema to remove the defects that have been greatly elevated."
english translation
"यदि प्राणी दुर्बल है, और यदि विरेचन प्राप्त नहीं होता है, तो निश्चित रूप से निरूह का प्रयोग करना चाहिए ताकि अत्यधिक ऊँचे हुए दोषों को हटा सकें।"
hindi translation
yadi vA durbalo janturna vA prAptaM virecanam । nirUheNa harettasya doSAnatyarthamucchritAn ॥27॥
hk transliteration by Sanscriptप्रपौण्डरीकयष्ट्याह्ववर्षाभूकुष्ठदारुभिः । सरलागुरुरास्नाभिर्वातजं सम्प्रलेपयेत् ॥२८॥
"One should apply a paste made of prapaundarika, yasti, ahvavarsa, bhuka, kushta, and daru, mixed with simple and heavy substances, to alleviate the ailments caused by vata."
english translation
"प्रपौण्डरीक, यष्टि, अह्ववर्षा, भूका, कुष्ठ और दारू के मिश्रण से बनी एक लेप को सरल और भारी पदार्थों के साथ मिलाकर वात जनित रोगों को दूर करने के लिए लगाना चाहिए।"
hindi translation
prapauNDarIkayaSTyAhvavarSAbhUkuSThadArubhiH । saralAgururAsnAbhirvAtajaM sampralepayet ॥28॥
hk transliteration by Sanscriptनिचुलैरण्डबीजानि यवगोधूमसक्तवः । एतैश्च वातजं स्निग्धैः सुखोष्णैः सम्प्रलेपयेत् ॥२९॥
"One should apply a paste made from nichulai, arandi seeds, barley, wheat, and these oily substances that are soothing and warm to alleviate ailments caused by vata."
english translation
"निचुली, अरंडी के बीज, जौ, गेहूं और इन स्निग्ध और गर्म पदार्थों से बनी एक लेप को वात जनित रोगों को दूर करने के लिए लगाना चाहिए।"
hindi translation
niculairaNDabIjAni yavagodhUmasaktavaH । etaizca vAtajaM snigdhaiH sukhoSNaiH sampralepayet ॥29॥
hk transliteration by Sanscriptप्रपौण्डरीकपूर्वैश्च द्रव्यैः सेकः प्रशस्यते । गैरिकाञ्जनयष्ट्याह्वसारिवोशीरपद्मकैः ॥३०॥
"A sprinkling of the substances such as prapaundarika, along with gaerika, kajjala, yasti, and padmakas, is recommended."
english translation
"प्रपौण्डरीक, गैरिक, काजल, यष्टि, और पद्मक जैसे पदार्थों का छिड़काव करने की सिफारिश की जाती है।"
hindi translation
prapauNDarIkapUrvaizca dravyaiH sekaH prazasyate । gairikAJjanayaSTyAhvasArivozIrapadmakaiH ॥30॥
hk transliteration by Sanscript