Sushruta Samhita
Progress:52.1%
अथातो द्रव्यसङ्ग्रहणीयमध्यायं व्याख्यास्यामः ॥१॥
"Now, we shall expound the chapter on the collection of medicinal substances (Dravya-Saṅgrahaṇīya Adhyāya)."
english translation
"अब हम द्रव्यसंग्रहणीय अध्याय का व्याख्यान करेंगे।"
hindi translation
athAto dravyasaGgrahaNIyamadhyAyaM vyAkhyAsyAmaH ॥1॥
hk transliteration by Sanscriptयथोवाच भगवान् धन्वन्तरिः ॥२॥
As said by Lord Dhanvantari.
english translation
जैसा कि भगवान धन्वंतरि ने कहा है।
hindi translation
yathovAca bhagavAn dhanvantariH ॥2॥
hk transliteration by Sanscriptसमासेन सप्तत्रिंशद्द्रव्यगणा भवन्ति ॥३॥
"In summary, there are thirty-seven groups of medicinal substances."
english translation
"संक्षेप में, द्रव्यों के सैंतीस गण होते हैं।"
hindi translation
samAsena saptatriMzaddravyagaNA bhavanti ॥3॥
hk transliteration by Sanscriptतद्यथा- विदारिगन्धा विदारी विश्वदेवा सहदेवा श्वदंष्ट्रा पृथक्पर्णी शतावरी सारिवा कृष्णसारिवा जीवकर्षभकौ महासहा क्षुद्रसहा बृहत्यौ पुनर्नवैरण्डो हंसपादी वृश्चिकाल्यृषभी चेति ॥४॥
These include Vidarigandha, Vidari, Vishvadeva, Sahadeva, Shvadanstra, Pritakparni, Shatavari, Sariva, Krishnasariva, Jivak, Rishabhak, Mahasaha, Kshudrasaha, Brihati, Punarnava, Eranda, Hansapadi, Vrischikali, and Rishabhi.
english translation
इनमें विदारिगन्धा, विदारी, विश्वदेव, सहदेव, श्वदंष्ट्रा, पृथक्पर्णी, शतावरी, सारिवा, कृष्णसारिवा, जीवक, ऋषभक, महासहा, क्षुद्रसहा, बृहती, पुनर्नवा, एरण्ड, हंसपादी, वृश्चिकाली और ऋषभी सम्मिलित हैं।
hindi translation
tadyathA- vidArigandhA vidArI vizvadevA sahadevA zvadaMSTrA pRthakparNI zatAvarI sArivA kRSNasArivA jIvakarSabhakau mahAsahA kSudrasahA bRhatyau punarnavairaNDo haMsapAdI vRzcikAlyRSabhI ceti ॥4॥
hk transliteration by Sanscriptविदारीगन्धादिरयं गणः पित्तानिलापहः । शोषगुल्माङ्गमर्दोर्ध्वश्वासकासविनाशनः ॥५॥
The group beginning with Vidarigandha alleviates pitta and vata. It cures emaciation, gulma (abdominal tumor), body ache, dyspnea, and cough.
english translation
विदारीगन्ध से प्रारंभ होने वाला यह गण पित्त और वायु का शमन करता है। यह शोष, गुल्म, अंगमर्द (शरीर का दर्द), ऊर्ध्वश्वास (सांस फूलना) और कास (खांसी) को नष्ट करता है।
hindi translation
vidArIgandhAdirayaM gaNaH pittAnilApahaH । zoSagulmAGgamardordhvazvAsakAsavinAzanaH ॥5॥
hk transliteration by Sanscript