Charak Samhita
Progress:NaN%
एतज्जरासम्भवं हिचतुर्थं क्षयजं शृणु । अतीव चिन्तनाच्चैव शोकात्क्रोधाद्भयात्तथा ॥१८१॥
This is the impotency due to senility. ॥ Kshayaja klaibya (impotency due to deficiency of dhatu)॥ Let’s understand fourth (type) is kshayaja (due to deficiency)— Excess stress, grief, rage, apprehension,
english translation
etajjarAsambhavaM hicaturthaM kSayajaM zRNu । atIva cintanAccaiva zokAtkrodhAdbhayAttathA ॥181॥
hk transliteration by Sanscriptईर्ष्योत्कण्ठामदोद्वेगान् सदा विशति यो नरः । कृशो वा सेवते रूक्षमन्नपानं तथौषधम् ॥१८२॥
envy, curiosity, intoxication, & agitation; emaciated, regular consumer of arid food and medicines,
english translation
IrSyotkaNThAmadodvegAn sadA vizati yo naraH । kRzo vA sevate rUkSamannapAnaM tathauSadham ॥182॥
hk transliteration by Sanscriptदुर्बलप्रकृतिश्चैव निराहारो भवेद्यदि । असात्म्यभोजनाच्चापि हृदये यो व्यवस्थितः ॥१८३॥
fasting by the debilitated & scanty intake of food, leads diminished rasa dhatu at hridaya.
english translation
durbalaprakRtizcaiva nirAhAro bhavedyadi । asAtmyabhojanAccApi hRdaye yo vyavasthitaH ॥183॥
hk transliteration by Sanscriptरसः प्रधानधातुर्हि क्षीयेताशु ततो नृणाम् । रक्तादयश्च क्षीयन्ते धातवस्तस्य देहिनः ॥१८४॥
The principal dhatu diminish rapidly resulting in deficiency of raktadi dhatu (sequentially) in the person;
english translation
rasaH pradhAnadhAturhi kSIyetAzu tato nRNAm । raktAdayazca kSIyante dhAtavastasya dehinaH ॥184॥
hk transliteration by Sanscriptशुक्रावसानास्तेभ्योऽपि शुक्रं धाम परं मतम् । चेतसो वाऽतिहर्षेण व्यवायं सेवतेऽति यः ॥१८५॥
till it affects shukra dhatu. Shukra dhatu is the superior among all the dhatu.
english translation
zukrAvasAnAstebhyo'pi zukraM dhAma paraM matam । cetaso vA'tiharSeNa vyavAyaM sevate'ti yaH ॥185॥
hk transliteration by Sanscript